Tez No İndirme Tez Künye Durumu
490809
XIX. yüzyıl Osmanlı-İran sınırında Kürt aşiretleri ve sınır meselesi / XIX. century Ottomoan- İran i̇n border Kurdish clans and borders troubles
Yazar:ORHAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ERCÜMENT TOPUZ
Yer Bilgisi: YÜZÜNCÜ YIL ÜNİVERSİTESİ / SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ / TARİH ANABİLİM DALI / Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı
Konu:Tarih = History
Anahtar Kelime:Aşiretler = Tribes ; Kürtler = Kurdish ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Safeviler = Safavids ; Sınır = Boundary ; Sınır sorunu = Border problems ; İran = Iran
Onaylandı
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
116 s.
Safevi Devleti'nin kuruluşuyla başlayan Osmanlı-İran ilişkileri (1571-1736) Afşar (1736-1747), Zend (1749-1779), ve Kaçar (1749-1925) hanedanlıklarının devirlerinde de devam etmiştir. Bu süreç içerisinde sınırlar her iki devletin siyasi ve askeri performanslarına göre sürekli değişmiş ve 1639 Kasr-ı Şirin Antlaşmasıyla birlikte Osmanlı-İran sınırları kısa vadeli kırılmalara rağmen belli oranlarda belirlenmiştir. XIX. yüzyılın ikinci ve son çeyreğinde İran'da meydana gelen hanedan değişiklikleri sınır meselelerindeki kısa vadeli kırılmaların nedeni olmuştur. Ancak bu kırılmalar askeri faaliyetlerle sınırlı olmuş diplomatik sürecin devreye girmesiyle sınırlar 1639 antlaşmasına göre yeniden güncellenmiştir. 1745, 1823 ve 1847 antlaşmaları bu bağlamda zikredilebilir. Ancak bu güncellemeler sınır sakinleri olan aşiretlerin sosyo-ekonomik yapılarını tehdit ve siyasi tercihlerini tahdit etmiştir. Sınır ihlalleri neticesinde meydana gelen gasp yağma ve karşı devlete iltica gibi konular bu tehdit ve tercihlerin tezahürleridir. Anahtar kelimeler: Osmanlı, Safevi, İran, Kürt, Aşiret, Sınır.
ABSTRACT Otoman-İranian official relationship began with the establishment of the Safavid State (1501-1736) and Afshar (1736-1747), Zend ( 1749-1779) contınued with Qajar (1794-1925) Dynasty. In this period Kasr-ı Shrin agrement and some minor changes agrements that drawn Ottoman-Iran border, were signed. Qajar dynasty agreements were signed in1823 and 1847. Although the clan used to live in the same region for ages, they did not compley with the boundary line which was attempt to be determined throught the wars and treaties. Thus, these calans caused troubles between the two empires. Key words: Ottoman, Safavid, Persian, Kurdish, Clan, Boundary.